Δεν γερνάμε απλώς επειδή μεγαλώνουμε. Γερνάμε — σε μεγάλο βαθμό — επειδή σταματάμε να κινούμαστε και να φροντίζουμε ουσιαστικά τον εαυτό μας. Σε έναν κόσμο όπου η καθιστική ζωή έχει γίνει ο κανόνας, η απώλεια ενέργειας, η δυσκαμψία και η πνευματική κόπωση θεωρούνται “φυσιολογικές” με την ηλικία. Όμως η σύγχρονη επιστήμη δείχνει κάτι διαφορετικό. Η καθημερινή κίνηση, σε συνδυασμό με τη σωστή διατροφή, είναι από τα πιο ισχυρά “εργαλεία” για να διατηρήσουμε το σώμα και το μυαλό λειτουργικά για πολλά χρόνια. 

 

Η αντιγήρανση δεν είναι μόνο θέμα αισθητικής. Είναι και θέμα λειτουργικότητας, ενέργειας και ποιότητας ζωής. Σήμερα, τρεις ειδικοί — o Κώστας Αλιμπέρτης personal trainer, η Δήμητρα Παπαμίχου διατροφολόγος και η Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου, συμβουλευτική ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια — εξηγούν στο Ph.B – Pharma & Health Business  πώς η κίνηση και η διατροφή μπορούν να γίνουν τα πιο ισχυρά “εργαλεία” για να παραμείνουμε ενεργοί, σωματικά και πνευματικά, σε κάθε ηλικία. 

 

 

• Τι σημαίνει πραγματικά “αντιγήρανση”; Είναι η γήρανση αναπόφευκτη ή μπορούμε να την επηρεάσουμε; 

 

Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου :  

Η γήρανση είναι μια φυσιολογική, βιολογική διαδικασία. Ωστόσο, ο τρόπος που τη βιώνουμε δεν είναι προκαθορισμένος. Επηρεάζεται έντονα από τη στάση ζωής, τις καθημερινές συνήθειες και κυρίως από τον τρόπο που σκεφτόμαστε. Η ακινησία, η κοινωνική απομόνωση και οι αρνητικές πεποιθήσεις («μεγάλωσα», «δεν μπορώ πια») λειτουργούν σαν επιταχυντές φθοράς. Δεν επηρεάζουν μόνο το σώμα αλλά και τον εγκέφαλο, μειώνοντας τη γνωστική ευελιξία και την ψυχική ανθεκτικότητα. Αντίθετα, όταν το άτομο διατηρεί ενεργό ρόλο στη ζωή του, θέτει στόχους και παραμένει κινητικά δραστήριο, ενισχύεται το αίσθημα ελέγχου και νοήματος — δύο βασικοί παράγοντες ψυχικής υγείας που σχετίζονται άμεσα με πιο “υγιή” γήρανση. 

 

Κώστας Αλιμπέρτης :

Με το πέρασμα του χρόνου, το σώμα υφίσταται φυσικές αλλαγές, όπως μείωση μυϊκής μάζας (σαρκοπενία), μείωση οστικής πυκνότητας (οστεοπόρωση) και περιορισμό κινητικότητας. Ωστόσο, η συστηματική άσκηση λειτουργεί σαν “ασπίδα”, βοηθώντας στη διατήρηση δύναμης, ισορροπίας και ενέργειας. 

 

 

• Πόσο σημαντικός είναι ο ρόλος της διατροφής; 

 

Δήμητρα Παπαμίχου : 

Η διατροφή είναι καθοριστική όχι μόνο για τη μακροζωία αλλά κυρίως για την ευζωία — δηλαδή το πώς ζούμε, όχι απλώς πόσο. Δεν μπορούμε να σταματήσουμε το βιολογικό ρολόι, μπορούμε όμως να επηρεάσουμε την ταχύτητά του. Αυτό επιτυγχάνεται μέσα από μια διατροφή πλούσια σε αντιοξειδωτικά, φυτικές ίνες, καλά λιπαρά και ποιοτική πρωτεΐνη — τόσο ζωική όσο και φυτική. 

 

Η παραδοσιακή Μεσογειακή διατροφή αποτελεί το πιο μελετημένο πρότυπο. Έχει συνδεθεί με μείωση της χρόνιας φλεγμονής, προστασία της καρδιομεταβολικής υγείας και καθυστέρηση της γνωστικής έκπτωσης. Επιπλέον, φαίνεται να προστατεύει τα τελομερή — δηλαδή τα “άκρα” του DNA μας — που σχετίζονται άμεσα με τη διαδικασία της κυτταρικής γήρανσης. 

 

 

• Μπορεί η άσκηση να κρατήσει τον εγκέφαλο “νέο”; 

 

Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου : 

Ναι — και αυτό είναι από τα πιο ισχυρά ευρήματα της σύγχρονης επιστήμης. Η άσκηση ενισχύει τη νευροπλαστικότητα, δηλαδή την ικανότητα του εγκεφάλου να προσαρμόζεται, να μαθαίνει και να δημιουργεί νέες συνδέσεις. Αυτό μεταφράζεται σε καλύτερη μνήμη, αυξημένη συγκέντρωση και μεγαλύτερη ψυχική ανθεκτικότητα. Παράλληλα, η κίνηση λειτουργεί προστατευτικά απέναντι στη γνωστική φθορά. 

 

Σε ψυχολογικό επίπεδο, η άσκηση δρα ρυθμιστικά στο στρες. Μειώνει την ένταση του άγχους, βελτιώνει τη διάθεση και ενισχύει το αίσθημα ευεξίας. Δεν είναι τυχαίο ότι συχνά περιγράφεται ως ένα “φυσικό αντικαταθλιπτικό”, καθώς ενεργοποιεί μηχανισμούς που σχετίζονται με την παραγωγή ενδορφινών και σεροτονίνης. 

 

Κώστας Αλιμπέρτης : 

Η κίνηση διατηρεί τη λειτουργικότητα του σώματος: ενισχύει τη μυϊκή μάζα, προστατεύει τις αρθρώσεις και μειώνει τον κίνδυνο πτώσεων. Η λειτουργική κίνηση — δηλαδή οι καθημερινές κινήσεις χωρίς πόνο — είναι το κλειδί για ανεξαρτησία. 

 

Τα τελευταία χρόνια βλέπουμε όλο και περισσότερες έρευνες που συνδέουν τη μυϊκή δύναμη και τη συστηματική άσκηση με καλύτερη υγεία στις μεγαλύτερες ηλικίες. Η ενδυνάμωση δεν βοηθά μόνο στην κίνηση — φαίνεται να σχετίζεται και με μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης σύγχρονων νοσημάτων, όπως καρδιαγγειακές παθήσεις και νευροεκφυλιστικές ασθένειες, όπως η νόσος Alhzeimer’s. 

 

• Γιατί νιώθουμε πιο “σφιγμένοι” όσο μεγαλώνουμε; 

 

Κώστας Αλιμπέρτης : 

Γιατί κινούμαστε λιγότερο. Το σώμα προσαρμόζεται σε αυτό που κάνουμε καθημερινά. Αν καθόμαστε πολλές ώρες, χάνουμε εύρος κίνησης και δύναμη. 

 

Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου :

Δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος. Όσο πιο δύσκολη γίνεται η κίνηση, τόσο περισσότερο την αποφεύγουμε. Αυτό δεν επηρεάζει μόνο τη φυσική κατάσταση αλλά και την αυτοεικόνα μας. Όταν κάποιος αρχίζει να νιώθει ότι “δεν μπορεί”, συχνά περιορίζει δραστηριότητες, μειώνει την κοινωνική συμμετοχή και σταδιακά χάνει την αίσθηση ανεξαρτησίας. Η επανενεργοποίηση, ακόμη και με μικρά βήματα, μπορεί να αναστρέψει αυτή τη διαδικασία. 

 

• Γιατί πολλοί άνθρωποι σταματούν να φροντίζουν το σώμα τους; 

 

Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου : 

Το μεγαλύτερο εμπόδιο δεν είναι το σώμα — είναι το μυαλό. Ο φόβος τραυματισμού, η αποτυχία του παρελθόντος ή οι περιοριστικές πεποιθήσεις («είμαι μεγάλος», «δεν έχει νόημα τώρα») δημιουργούν ένα εσωτερικό “φρένο”. Αυτές οι σκέψεις οδηγούν σε αποφυγή, και η αποφυγή σε ακινησία. Με τον χρόνο, αυτό ενισχύει την αίσθηση ανικανότητας. 

 

Η αλλαγή ξεκινά όταν αμφισβητηθούν αυτές οι πεποιθήσεις. Η σταδιακή έκθεση σε μικρές επιτυχίες βοηθά το άτομο να ξαναχτίσει την εμπιστοσύνη στον εαυτό του. Η αντιγήρανση, λοιπόν, είναι σε μεγάλο βαθμό μια διαδικασία αλλαγής νοοτροπίας. 

 

Κώστας Αλιμπέρτης : 

Η σωστή καθοδήγηση δημιουργεί ασφάλεια, κάτι που αυξάνει τη συνέπεια και το κίνητρο. 

 

 

• Τι δείχνουν τα επιστημονικά δεδομένα για την διαλειμματική νηστεία σε ότι αφορά την αντιγήρανση ; 

 

Δήμητρα Παπαμίχου :

Η διαλειμματική νηστεία σχετίζεται με την ενεργοποίηση της αυτοφαγίας — μιας διαδικασίας “καθαρισμού” των κυττάρων. Ωστόσο, δεν είναι πανάκεια. Τα οφέλη της προκύπτουν κυρίως όταν συμβάλλει στη συνολική ισορροπία θερμίδων και στη βελτίωση της μεταβολικής υγείας. 

 

Στην πράξη, μεγαλύτερη σημασία έχει τί τρώμε και πόσο τρώμε. Η ήπια μείωση θερμίδων, χωρίς υποσιτισμό, είναι ένας από τους πιο μελετημένους παράγοντες που συνδέονται με τη μακροζωία. Με απλά λόγια: το μέτρο είναι πιο σημαντικό από το “πρωτόκολλο”. 

 

• Υπάρχει σχέση μεταξύ της πρωτεΐνης και της γήρανσης ;  

 

Δήμητρα Παπαμίχου : 

Η πρωτεΐνη είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της μυϊκής μάζας και της λειτουργικότητας. Ωστόσο, η υπερβολική — κυρίως ζωική — κατανάλωση μπορεί να κρατά το σώμα σε μια συνεχή κατάσταση “ανάπτυξης”. Αυτό ενεργοποιεί μηχανισμούς που, όταν είναι μόνιμα ενεργοί, σχετίζονται με φλεγμονή και ταχύτερη γήρανση. Το σώμα χρειάζεται ισορροπία: φάσεις ανάπτυξης και φάσεις αποκατάστασης. Η έμφαση στις φυτικές πρωτεΐνες και η επαρκής — όχι υπερβολική — πρόσληψη είναι το κλειδί. 

 

 

• Το πρακτικό κομμάτι: Τι πραγματικά χρειάζεται; Ποιο είναι ένα ρεαλιστικό anti-aging πλάνο; 

 

Κώστας Αλιμπέρτης : 

Δεν χρειάζονται υπερβολές. Ένα απλό αλλά ουσιαστικό πλάνο μπορεί να περιλαμβάνει: 

 

• καθημερινό περπάτημα 

• 2–3 προπονήσεις ενδυνάμωσης την εβδομάδα 

• ασκήσεις mobility 

 

Η ενδυνάμωση, όμως, δεν σημαίνει μόνο “ελαφριά άσκηση”. Χρειάζεται σταδιακά να εντάξουμε και προπόνηση με φορτία (βάρη), ώστε να ενισχύσουμε ουσιαστικά τη μυϊκή μάζα. Αυτό γίνεται με ένταση αλλά και με προσοχή — αφού πρώτα έχουμε προετοιμάσει το σώμα μας σωστά. 

 

Ιδιαίτερα αποτελεσματικές είναι οι πολυαρθρικές ασκήσεις (όπως καθίσματα, άρσεις, πιέσεις), γιατί ενεργοποιούν πολλές μυϊκές ομάδες ταυτόχρονα και προσφέρουν πιο γρήγορα και λειτουργικά αποτελέσματα. 

 

 

Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου : 

Η άσκηση χρειάζεται να συνδεθεί με την έννοια της φροντίδας και όχι της υποχρέωσης. Όταν γίνεται μέρος της ταυτότητας του ατόμου (“φροντίζω τον εαυτό μου”), η συνέπεια έρχεται πιο φυσικά. 

 

 

• Από πού ξεκινά κάποιος; 

 

Κώστας Αλιμπέρτης : 

✔️ Καθημερινή κίνηση 

✔️ Ενδυνάμωση (2–3 φορές/εβδομάδα) 

• διατήρηση και αύξηση μυϊκής μάζας 

• υποστήριξη αρθρώσεων 

• σταδιακή ένταξη προπόνησης με βάρη 

• έμφαση σε πολυαρθρικές ασκήσεις 

 

✔️ Mobility 

✔️ Ισορροπία 

 

Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου : 

Το πιο σημαντικό είναι να αποφύγουμε τη λογική “όλα ή τίποτα”. Οι μικρές, επαναλαμβανόμενες πράξεις είναι αυτές που δημιουργούν πραγματική αλλαγή. Η αντιγήρανση δεν είναι μια προσπάθεια να “μείνουμε νέοι”. Είναι μια συνειδητή επιλογή να παραμείνουμε λειτουργικοί, ανεξάρτητοι και ενεργοί. Και αυτή η επιλογή συνδέεται βαθιά με τον σεβασμό προς τον εαυτό μας και τη ζωή μας. 

 

• Κλείνοντας , θα ήθελα δύο λόγια από τον καθένα σας . 

 

 

Κώστας Αλιμπέρτης : 

Το πιο αποτελεσματικό anti-aging εργαλείο δεν είναι ένα προϊόν — είναι η κίνηση. 

 

Δήμητρα Παπαμίχου : 

Δεν υπάρχει “μαγική” διατροφή — υπάρχει ισορροπία και ποιότητα. 

 

Ιωάννα Θεοδωρακοπούλου: 

Και τίποτα από αυτά δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς μια εσωτερική απόφαση….να συνεχίσουμε να συμμετέχουμε ενεργά στη ζωή μας. Το σώμα και το μυαλό δεν ζητούν τελειότητα. Ζητούν συνέπεια.