Μια σημαντική θεραπευτική εξέλιξη σημειώθηκε στον ορμονοευαίσθητο/HER2-θετικό μεταστατικό καρκίνο του μαστού, με τον FDA να εγκρίνει τη χρήση του palbociclib ως θεραπεία συντήρησης σε συνδυασμό με trastuzumab, με ή χωρίς pertuzumab. Η απόφαση βασίζεται στα εντυπωσιακά αποτελέσματα της μελέτης PATINA, που δείχνουν ουσιαστική παράταση του διαστήματος χωρίς υποτροπή.

Ο ορμονοευαίσθητος/HER2-θετικός καρκίνος του μαστού αφορά περίπου το 10% των περιστατικών και χαρακτηρίζεται από ταυτόχρονη έκφραση ορμονικών υποδοχέων και υπερέκφραση του HER2. Παρά τη μεγάλη πρόοδο που έχει επιτευχθεί με τα αντι-HER2 φάρμακα, όπως το trastuzumab και το pertuzumab, η ανάπτυξη θεραπευτικής αντοχής παραμένει συχνή και περιορίζει την αποτελεσματικότητα της μακροχρόνιας αγωγής. Τα στοιχεία σχολιάζουν ο Θάνος Δημόπουλος (Καθηγητής Θεραπευτικής – Ογκολογίας – Αιματολογίας, Διευθυντής Θεραπευτικής Κλινικής, Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα», τ. Πρύτανης ΕΚΠΑ) και η Δρ. Αγγελική Ανδρικοπούλου. Μέχρι σήμερα, η καθιερωμένη πρακτική μετά την αρχική χημειοθεραπεία ήταν η συνέχιση της αντι-HER2 θεραπείας σε συνδυασμό με ενδοκρινική αγωγή.

Η μελέτη PATINA και τα αποτελέσματά της

Το palbociclib, ήδη εγκεκριμένο από το 2015 για τον HR+/HER2-αρνητικό μεταστατικό καρκίνο του μαστού, αξιολογήθηκε για πρώτη φορά σε ασθενείς με HR+/HER2+ νόσο στο πλαίσιο της μελέτης PATINA. Στη μελέτη συμμετείχαν ασθενείς που δεν εμφάνισαν πρόοδο μετά από 4–8 κύκλους επαγωγικής θεραπείας με trastuzumab. Η προσθήκη του palbociclib στη θεραπεία συντήρησης με trastuzumab (με ή χωρίς pertuzumab) και ενδοκρινική αγωγή μείωσε τον κίνδυνο εξέλιξης της νόσου κατά 25%, αυξάνοντας το διάστημα χωρίς υποτροπή από 29,1 μήνες σε 44,3 μήνες. Το προφίλ ασφάλειας ήταν προβλέψιμο και διαχειρίσιμο, με συχνότερη ανεπιθύμητη ενέργεια την ουδετεροπενία.

Τι σηματοδοτεί η έγκριση του FDA

Η μελέτη PATINA αποτελεί την πρώτη μεγάλη τυχαιοποιημένη μελέτη που αποδεικνύει ότι η αναστολή των CDK4/6 μπορεί να ενισχύσει την αντι-HER2 θεραπεία και να υπερνικήσει μηχανισμούς αντίστασης που αναπτύσσονται κατά τη διάρκεια της αγωγής. Η έγκριση του palbociclib από τον FDA καθιερώνει μια νέα θεραπευτική επιλογή για τον HR+/HER2+ μεταστατικό καρκίνο του μαστού, προσφέροντας στους ασθενείς μια πιο αποτελεσματική και παρατεταμένη στρατηγική συντήρησης.