Η κόντρα μεταξύ του Άδωνι Γεωργιάδη και του Μάριου Σαλμά κορυφώνεται, με αφορμή τον κεντρικό διαγωνισμό για τη διαχείριση των ιατρικών αποβλήτων των νοσοκομείων. Μετά από δηλώσεις του κ. Σαλμά, ο υπουργός Υγείας απαντά , κατηγορώντας τον κ. Σαλμά για «ψευδείς ισχυρισμούς» και «παραπληροφόρηση».

Ειδικότερα ο κ. Σαλμάς κατηγόρησε για την οικονομική διαχείριση το Υπουργείο Υγείας από την εκπομπή Kontra24. Ο πρώην υφυπουργός Υγείας περιέγραψε, με λεπτομέρειες, τον τρόπο με τον οποίο —όπως υποστηρίζει— διαμορφώθηκαν οι όροι του διαγωνισμού για τα νοσοκομειακά απόβλητα, οδηγώντας σε μεγάλη αύξηση του κόστους. Υπενθυμίζεται ότι είναι ήδη τεταμένη η σχέσηςμεταξύ  του κ. Σαλμά και του τότε υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη. Ο Σαλμάς ανέφερε ότι ο κ. Γεωργιάδης είχε απειλήσει δημόσια με μηνύσεις και αγωγές, αλλά τελικά δεν προχώρησε σε καμία νομική ενέργεια, «γιατί δεν ήθελε να μπει αυτό σε δικογραφία».

Οι βασικοί ισχυρισμοί του κ. Σαλμά: από τα 700 στα 1.860 ευρώ ο τόνος

Σύμφωνα με τον κ.Σαλμά, μέχρι πρόσφατα τα νοσοκομειακά απόβλητα αποστειρώνονταν με κόστος περίπου 700 ευρώ τον τόνο, το οποίο με τα μεταφορικά έφτανε έως τα 1.000 ευρώ. Οι διαγωνισμοί γίνονταν από κάθε νοσοκομείο ξεχωριστά, με κοινές προδιαγραφές και σταθερή τιμή παρατηρητηρίου. Ο κ.Σαλμάς υποστηρίζει ότι επί υπουργίας Γεωργιάδη αποφασίστηκε οι διαγωνισμοί να γίνονται ανά Υγειονομική Περιφέρεια, με νέες προδιαγραφές που —όπως λέει— καμία εταιρεία της αγοράς δεν μπορούσε να καλύψει:

Προϋπόθεση 1: Να έχει εξυπηρετήσει τα τελευταία τρία χρόνια αριθμό κλινών ίσο με αυτόν της ΥΠΕ (π.χ. 9.600 κλίνες στην 1η ΥΠΕ).

Προϋπόθεση 2: Να έχει τζίρο τριετίας αντίστοιχο με το ύψος του διαγωνισμού (π.χ. 13 εκατ. ευρώ για την 1η ΥΠΕ).

Κατά τον Σαλμά, καμία εταιρεία δεν πληρούσε αυτές τις προϋποθέσεις. Ωστόσο, έξι εταιρείες σχημάτισαν κοινοπραξία, η οποία τελικά κατέθεσε μία ενιαία προσφορά και ανέλαβε και τις επτά. Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν η εκτίναξη του κόστους στα 1.860 ευρώ ανά τόνο, με συνολικό ύψος σύμβασης 140 εκατομμύρια ευρώ για τρία χρόνια, με δυνατότητα παράτασης ενός έτους.

Το ερώτημα προς το Ελεγκτικό Συνέδριο
Ο Σαλμάς κάλεσε το Ελεγκτικό Συνέδριο να απαντήσει αν ο προσυμβατικός έλεγχος εξέτασε επαρκώς τους όρους και αν αξιολόγησε την αιτία της μεγάλης αύξησης του κόστους. Υπενθύμισε μάλιστα ότι ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει πως «το Ελεγκτικό Συνέδριο ελέγχει τα πάντα», αφήνοντας να εννοηθεί ότι η υπόθεση πρέπει να φωτιστεί πλήρως.

Η σύγκριση με τα ιδιωτικά νοσοκομεία
Ο Σαλμάς σημείωσε ότι τα ιδιωτικά νοσοκομεία συνεχίζουν να πληρώνουν περίπου 700 ευρώ τον τόνο για αποστείρωση, υποστηρίζοντας ότι η μεγάλη αύξηση αφορά αποκλειστικά τον δημόσιο τομέα και τον νέο τρόπο προκήρυξης. Ο πρώην υφυπουργός κάλεσε τον κ. Γεωργιάδη  να απαντήσει δημόσια στα στοιχεία που παρουσίασε. Η υπόθεση αναμένεται να συνεχιστεί, καθώς ο Σαλμάς δηλώνει ότι είναι έτοιμος να καταθέσει όλα τα στοιχεία ενώπιον της Δικαιοσύνης.

Γεωργιάδης: Ο διαγωνισμός και το χρονολόγιο των αποφάσεων

Ο  κ. Γεωργιάδης αποσαφηνίζει  ότι ο ίδιος δεν είχε καμία εμπλοκή στη διαμόρφωση του διαγωνισμού, καθώς η απόφαση για κεντρική διεθνή διαδικασία ελήφθη τον Μάιο του 2023 από την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας. Ο διαγωνισμός ολοκληρώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2024, μετά από προσφυγές εταιρειών στο Συμβούλιο της Επικρατείας και προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Όπως ο υπουργος επισημαίνει, οι προδιαγραφές δεν συντάσσονται από υπουργούς, αλλά από υπηρεσιακούς παράγοντες νοσοκομείων και φορέων, βάσει του θεσμικού πλαισίου διαχείρισης αποβλήτων και του νόμου 4819/2021.

Οι συμβάσεις και η πραγματική εικόνα της αγοράς

Ο υπουργός αντικρούει τον ισχυρισμό ότι «όλες οι εταιρείες έκαναν κοινοπραξία», επισημαίνοντας ότι υπάρχουν επτά ξεχωριστές συμβάσεις – όσες και οι Υγειονομικές Περιφέρειες – και ότι σε ορισμένες συμμετέχει μόνο μία εταιρεία. Όπως αναφέρει ο κ. Γεωργιάδης, τα στοιχεία είναι δημόσια στο ΚΗΜΔΗΣ.

Παράλληλα,  ο κ. Γεωργιάδης χαρακτηρίζει παραπλανητική την αναφορά σε τιμή 0,70€/κιλό, εξηγώντας ότι πρόκειται για τιμή επεξεργασίας και όχι για το σύνολο των υπηρεσιών (συλλογή, μεταφορά, συσκευασίες κ.λπ.). Η μέση τιμή προηγούμενων διαγωνισμών κυμαινόταν γύρω στα 1,95€/κιλό, ενώ ο κεντρικός διαγωνισμός της ΕΚΑΠΥ άρχισε με τιμή 1,50 ευρώ και κατακυρώθηκε στα 1,44 ευρώ, επιτυγχάνοντας – σύμφωνα με τον υπουργό – μείωση άνω του 15% στη δαπάνη των νοσοκομείων.

Οι κλίνες ως κριτήριο και η οικονομική επάρκεια των αναδόχων

Ο κ. Γεωργιάδης απαντά και στην κριτική ότι χρησιμοποιήθηκαν «κλίνες» για τον υπολογισμό του όγκου αποβλήτων, σημειώνοντας ότι διεθνώς ο αριθμός κλινών αποτελεί βασικό αντικειμενικό μέγεθος για την κοστολόγηση. Το Ελεγκτικό Συνέδριο, όπως αναφέρει, απαιτεί πλήρη τεκμηρίωση κόστους σε τέτοιου είδους συμβάσεις.

Αναφορικά με την οικονομική επάρκεια των υποψηφίων, τονίζει ότι σε όλους τους διεθνείς διαγωνισμούς απαιτείται απόδειξη ότι ο ανάδοχος μπορεί να εκτελέσει το έργο, τόσο επιχειρησιακά όσο και οικονομικά. Στον συγκεκριμένο διαγωνισμό επιλέχθηκε το ελάχιστο όριο (100% του τμήματος συμμετοχής), ενώ συνήθως τα όρια φτάνουν το 150% ή 200%.

Διαφάνεια ή απευθείας αναθέσεις;

Ο υπουργός αφήνει αιχμές για τα κίνητρα του κ. Σαλμά, διερωτώμενος αν επιθυμεί την επιστροφή σε μικρούς διαγωνισμούς και απευθείας αναθέσεις χωρίς προσυμβατικό έλεγχο. «Εμείς προχωράμε με διαφάνεια και κεντρικούς διαγωνισμούς», σημειώνει, υπογραμμίζοντας ότι όλες οι διαδικασίες ελέγχονται από την ΕΑΔΗΣΥ και το Ελεγκτικό Συνέδριο. Κλείνοντας, ο κ. Γεωργιάδης δηλώνει ότι όλα θα αποσαφηνιστούν στο Δικαστήριο, που – όπως λέει – «θα φανεί ποιος λέει την αλήθεια και ποιος ψέματα».