Έντονη ανησυχία προκαλεί στην ιατρική κοινότητα η πρόσφατη απόσυρση του αντιβιοτικού τριμεθοπρίμη/σουλφομεθοξαζόλη (TMP/SMX), γνωστού με την εμπορική ονομασία Bactrimel, από την ελληνική αγορά. Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ελληνικής Εταιρείας Λοιμώξεων (ΕΕΛ) επισημαίνει ότι η απουσία τόσο της από του στόματος όσο και της ενδοφλέβιας μορφής του φαρμάκου δημιουργεί ένα επικίνδυνο θεραπευτικό κενό, ιδιαίτερα για ασθενείς που πάσχουν από σοβαρές λοιμώξεις που η συγκεκριμένη αγωγή αποτελεί μοναδική και αναντικατάστατη επιλογή.

Το Bactrimel, ένα φάρμακο χαμηλού κόστους, χρησιμοποιείται επί δεκαετίες ως θεραπεία πρώτης γραμμής σε λοιμώξεις υψηλής θνητότητας. Η έλλειψή του, σύμφωνα με την ΕΕΛ, θέτει σε άμεσο κίνδυνο ευπαθείς ομάδες και οδηγεί σε αναγκαστική χρήση ακριβότερων και συχνά πιο τοξικών εναλλακτικών.

Ποιες λοιμώξεις μένουν χωρίς αποτελεσματική θεραπεία
Η ΕΕΛ αναδεικνύει συγκεκριμένες κατηγορίες λοιμώξεων για τις οποίες η TMP/SMX αποτελεί βασικό θεραπευτικό εργαλείο. Μεταξύ αυτών: Οι λοιμώξεις από Nocardia spp, που εμφανίζονται κυρίως σε ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς, αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά μόνο με TMP/SMX. Οι εναλλακτικές απαιτούν συνδυασμούς αντιβιοτικών με αυξημένη τοξικότητα και παρατεταμένη νοσηλεία.

Η πνευμονία από Pneumocystis jirovecii (PCP), συχνή σε ασθενείς με HIV/AIDS, μεταμοσχευμένους και γενικά ανοσοκατεσταλμένους, αντιμετωπίζεται κατά κύριο λόγο με το συγκεκριμένο φάρμακο. Επιπλέον, χρησιμοποιείται σε μακροχρόνια προφύλαξη, με τις εναλλακτικές να είναι δυσανάλογα ακριβές και με περισσότερες ανεπιθύμητες ενέργειες.

Η εγκεφαλική τοξοπλάσμωση, μια ιδιαίτερα επικίνδυνη λοίμωξη, απαιτεί θεραπεία με TMP/SMX ως κύρια ή εναλλακτική επιλογή. Η έλλειψή του περιορίζει σημαντικά τις διαθέσιμες θεραπείες και αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών.

Η τοξοπλάσμωση της κύησης, όπου το φάρμακο χρησιμοποιείται ως δεύτερη γραμμή όταν ο συνδυασμός πυριμεθαμίνης/σουλφαδιαζίνης δεν είναι ανεκτός ή βρίσκεται σε έλλειψη, όπως συμβαίνει συχνά στη χώρα.

Οι λοιμώξεις του ουροποιητικού από ευαίσθητα μικροβιακά στελέχη, όπου η απουσία του φαρμάκου θα οδηγήσει σε χρήση αντιβιοτικών ευρύτερου φάσματος, επιβαρύνοντας περαιτέρω το ήδη οξυμένο πρόβλημα της μικροβιακής αντοχής.

Έκκληση για άμεση επανακυκλοφορία

Η ΕΕΛ τονίζει ότι η απουσία της τριμεθοπρίμης/σουλφομεθοξαζόλης στερεί από τους γιατρούς τη δυνατότητα χορήγησης της βέλτιστης θεραπείας σε σοβαρά και δυνητικά θανατηφόρα νοσήματα. Οι εναλλακτικές λύσεις, όπως επισημαίνεται, συχνά υστερούν σε αποτελεσματικότητα, έχουν μεγαλύτερη τοξικότητα και αυξημένο κόστος για το σύστημα υγείας.
Για τον λόγο αυτό, η Ελληνική Εταιρεία Λοιμώξεων ζητά την άμεση επαναφορά του φαρμάκου στην εμπορική κυκλοφορία, προκειμένου να διασφαλιστεί η προστασία των ασθενών και η ομαλή λειτουργία των θεραπευτικών πρωτοκόλλων.